tel. 796 780 253     e-mail: kontakt@wspanialypies.pl

Różnice pomiędzy psim i ludzkim postrzeganiem świata cz. 1 – wzrok

 w kategorii 
Październik 20, 2018

Psy są do nas dużo bardziej podobne, niż może nam się wydawać. Mają te same podstawowe potrzeby, odczuwają jednakowe emocje, nawet mimika psiego pyska jest podobna do grymasów ludzkiej twarzy. Mimo tych wszystkich podobieństw, ich sposób odbierania otoczenia znacznie różni się od naszego. Wynika to przede wszystkim z zupełnie inaczej rozwiniętych zmysłów. W tej serii artykułów postaram się w formie pigułki przedstawić najważniejsze różnice.

Wzrok

Ze wszystkich zmysłów, chyba najłatwiej pomylić się w wyobrażeniach o wzroku psa. Zapewne większość z nas, gdy wyobraża sobie coś z punktu widzenia czworonoga odzwierciedla swój sposób widzenia, ewentualnie dodając czarno-biały filtr (takie psie widzenie było ukazane np. w filmie „Hachiko”). Faktyczny sposób postrzegania świata przez psy jest jednak zupełnie inny! Nie tylko tyczy się to barw, ale też zasięgu i ostrości widzenia, a także wrażliwości na szczegóły.

  • Jak po wstępie można się domyślić, psy wcale nie widzą w czerni i bieli. Dostrzegają kolory, ich widzenie jest jednak bardziej ograniczone, niż nasze. Pies ma mniej czopków w siatkówce oka niż człowiek, a to one odpowiadają za postrzeganie barw. Istnieje kilka rodzajów czopków, ludzie mają ich aż trzy. Jeżeli u człowieka brakuje któregoś rodzaju, taka osoba doświadcza zawężenia palety barw. Psy mają tylko dwa rodzaje, czego następstwem jest brak wrażliwości na kolor czerwony, dobrze widzą natomiast żółty i niebieski. Zamiast tęczy zawierającej fiolet, błękit, zieleń, żółć, pomarańcz i czerwień widzą taką składającą się z koloru ciemnoniebieskiego, jasnoniebieskiego, szarego, jasnożółtego, ciemnożółtego (wpadającego w brąz) i bardzo ciemnego szarego.
  • Czopki odpowiadają również za ostrość widzenia. Okazuje się, że psy mają gorszą ostrość widzenia od nas, są znacznie mniej wrażliwe na detale. Co ciekawe, psy mogą być zarówno krótkowidzami jak i dalekowidzami, a tendencyjność do konkretnego typu obserwuje się w obrębie ras, np. większość chartów jest dalekowidząca i potrafi rozróżnić poruszające się obiekty oddalone od nich o ponad kilometr!
  • Na ostrość widzenia wpływa też obecność makaty w oku, która działa jak lustro. To jej zasługą jest żółty lub zielony błysk w psich oczach, gdy pada na nie światło w ciemności. Dzięki niej psy widzą lepiej w nocy, gdy do ich oczu dociera ograniczona ilość światła. Pies potrzebuje cztery razy mniej światła od człowieka, aby dobrze widzieć po zachodzie słońca. Wynika to zapewne z drapieżniczego pochodzenia. Lepsze widzenie w nocy jest jednak zapewniane kosztem ostrego widzenia. Przez rozproszone na makacie światło, obraz staje się rozmyty. Ciekawostką jest, że husky, szczególnie te niebieskookie, nie mają tego narządu, prawdopodobnie z powodu odbijania znacznej ilości światła przez śnieg. W ich oczach światło nie odbija się w typowy dla większości psów sposób (to tyczy się też mojej Ezry, która jest kundelkiem huskiego). 
  • Na widzenie w nocy oraz na ostrość widzenia wpływa jeszcze wielkość źrenicy u psów. Psia źrenica jest dużo większa od ludzkiej. Przechwytuje ona więcej światła, jednak powoduje też gorszą głębię, a więc przedmioty zbyt dalekie lub bliskie nie są widziane zupełnie ostro.
  • Psy dużo bardziej polegają na obserwacji ruchu niż na kształcie i szczegółach. Obiekty nieruchome mogą pozostawać dla nich niezauważalne lub sprawiać trudność w rozpoznaniu nawet z bardzo niewielkiej odległości, podczas gdy te ruchome są dla psów rozpoznawalne na bardzo dużych dystansach (S. Coren opisuje rozpoznawanie osób przez charta z odległości 1,6 kilometra!)
  • Szerokość pola widzenia psa jest większa od ludzkiego. Średnio wynosi ok. 240 stopni (ludzka 200), jednak u niektórych ras jest ona większa lub mniejsza. Pole widzenia zależy głównie od długości kufy, u psów o dłuższych pyskach wynosi nawet 270 stopni, podczas gdy psy o krótkich kufach (mopsy, shih tzu) obejmują wzrokiem podobną powierzchnię do człowieka.
  • Ostatnią wartą zauważenia różnicą jest obszar w mózgu, jaki zajmuje system wzrokowy. U człowieka jest on znacznie większy, jest też zmysłem „dominującym” – oznacza to, że człowiek orientuje się w otoczeniu i sytuacji głównie za pomocą wzroku. U psa obszar ten jest znacznie mniejszy, także liczba neuronów zaangażowana w proces zbierania i przekazywania informacji z oka nie dorównuje naszej. Odbiór świata nie bazuje więc na bodźcach wzrokowych, ale na bodźcach odbieranych przez inny zmysł, który zostanie omówiony w następnej części 🙂


Bilbiografia

S. Coren, „Tajemnice Psiego Umysłu”, Galaktyka, Łódź 2005
dr vet. Paul E. Miller, dr vet. Christopher J. Murphy, Vision in dogs, JAVMA, Vol 207, No. 12, 15 grudnia, 1995

No Responses

    Leave a Reply

    Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *